Regulamin sklepu internetowego to wzorzec umowy, który konsument akceptuje jednym kliknięciem. Właśnie dlatego jest on kontrolowany pod kątem klauzul niedozwolonych. Poniżej zestawiamy zapisy, które najczęściej budzą zastrzeżenia, wraz z tym, co z nich wynika dla kupującego.
Odpowiedzialność za wady towaru
- Wyłączenie odpowiedzialności wobec konsumenta. Sprzedawca nie może w umowie z konsumentem wyłączyć odpowiedzialności za niezgodność towaru z umową ani jej ograniczyć. Zapis typu „sklep nie ponosi odpowiedzialności za wady” nie wiąże konsumenta.
- Skrócenie terminów. Odpowiedzialność trwa dwa lata od dostarczenia towaru. Zapis skracający ten okres, np. do roku lub do 30 dni, jest co do zasady nieskuteczny wobec konsumenta.
- Odsyłanie do producenta. Konsument ma prawo dochodzić roszczeń od sprzedawcy. Zapis, że reklamacje rozpatruje wyłącznie producent, nie pozbawia go tej możliwości.
Odstąpienie od umowy i zwrot
- Wymóg oryginalnego opakowania. Konsument ma obowiązek zwrócić towar, ale odpowiada za zmniejszenie jego wartości tylko wtedy, gdy wynika ono z korzystania w sposób wykraczający poza konieczny do stwierdzenia cech towaru. Warunek zwrotu wyłącznie w nienaruszonym opakowaniu fabrycznym bywa kwestionowany.
- Nieproporcjonalne opłaty. Obciążanie konsumenta kosztami wykraczającymi poza przewidziane w ustawie, np. opłatą manipulacyjną za zwrot, może być uznane za naruszenie.
- Zwrot tylko na bon. Przy odstąpieniu sprzedawca zwraca środki w tej samej formie, w jakiej konsument zapłacił, chyba że konsument wyraźnie zgodził się na inną.
Zmiany regulaminu i spory
- Jednostronna zmiana umowy. Prawo do zmiany regulaminu bez wskazania ważnych przyczyn, które muszą być określone w umowie, jest ryzykowne.
- Ograniczenie drogi sądowej. Zapisy wymuszające rozstrzyganie sporów przez wybrany przez sklep sąd polubowny lub odbierające konsumentowi prawo do dochodzenia roszczeń przed sądem powszechnym są zakazane.
- Wygórowane kary umowne. Obciążanie konsumenta karami za odstąpienie od umowy lub niewykonanie zobowiązań, rażąco przekraczającymi szkodę, jest abuzywne.
Co z tego wynika dla konsumenta
Warto czytać zapisy dotyczące reklamacji, zwrotów i zmiany regulaminu. Jeśli sklep powołuje się na zapis, który wydaje się niekorzystny, można w piśmie wskazać, że postanowienie jako abuzywne nie wiąże konsumenta. Pomocne bywa sprawdzenie rejestru UOKiK, a w razie potrzeby kontakt z rzecznikiem konsumentów.
Co z tego wynika dla sklepu
Regulamin powinien być weryfikowany po każdej zmianie przepisów. Warto sprawdzić go pod kątem rejestru klauzul niedozwolonych oraz aktualnych zasad reklamacji i odstąpienia od umowy, a także usunąć odwołania do nieistniejących już rozwiązań, np. platformy ODR.
Podsumowanie
Dobrze napisany regulamin chroni obie strony. Zapisy, które odbierają konsumentowi ustawowe prawa, nie wywołują skutków, a dla przedsiębiorcy mogą być źródłem kary.