Wiele spraw o klauzule niedozwolone kończy się wyrokiem sądu, który uznaje konkretny zapis za abuzywny. Wyroki te trafiają do rejestru klauzul niedozwolonych, który prowadzi Prezes UOKiK. Rejestr jest jawny i można z niego korzystać bezpłatnie, także przez internet.
Czym jest rejestr
W rejestrze znajdują się postanowienia wzorców umów, które sąd w postępowaniu o uznanie postanowień wzorca umowy za niedozwolone uznał za niedozwolone prawomocnym wyrokiem. Dla każdego wpisu podaje się treść klauzuli, dane przedsiębiorcy, wobec którego wydano wyrok, oraz sygnaturę sprawy.
Skutek wpisu
Wyrok uznający klauzulę za niedozwoloną ma skutek wobec osób trzecich od chwili wpisu do rejestru. W praktyce oznacza to, że zakaz stosowania takiej klauzuli obejmuje nie tylko przedsiębiorcę, który przegrał sprawę, ale także innych, którzy stosują postanowienie o takiej samej treści lub podobnym skutku. O tym, czy zapis jest zakazany, decyduje jego sens i skutek, a nie wyłącznie identyczne brzmienie.
Jak korzystać z rejestru
- Szukaj po słowach kluczowych. Wyszukiwarka na stronie UOKiK pozwala znaleźć wpisy po fragmencie treści klauzuli.
- Porównuj sens, nie tylko brzmienie. Zapis może być sformułowany inaczej, ale mieć ten sam skutek.
- Sprawdzaj regularnie. Rejestr jest uzupełniany, a nowe wyroki dotyczą często praktyk, które do niedawna były powszechne.
- Zachowaj stronę wpisu. Przy sporze z przedsiębiorcą warto powołać się na sygnaturę i treść wpisu.
Co z tego wynika dla konsumenta
Konsument, który trafi na zapis podobny do klauzuli z rejestru, może się na to powołać w reklamacji lub w piśmie do przedsiębiorcy. Daje to mocniejszy argument niż ogólne stwierdzenie, że zapis jest niekorzystny. Warto pamiętać, że nawet zapis, którego nie ma w rejestrze, może być abuzywny, rejestr nie jest wykazem zamkniętym.
Co z tego wynika dla przedsiębiorcy
Sprawdzenie własnego regulaminu w rejestrze to najtańsza forma kontroli ryzyka. Stosowanie klauzul zakazanych może skutkować postępowaniem przed Prezesem UOKiK i karą do 10% obrotu.
Podsumowanie
Rejestr to praktyczne narzędzie dla obu stron. Dla konsumenta to źródło argumentów, a dla przedsiębiorcy lista zapisów, których należy unikać.